Zeytinlikler ve Orman Alanlarında Madencilik Yapılabilmesine İlişkin Şartlar Maden Kanununda Yapılan Değişiklik İle Yeniden Belirlendi
1. Zeytinliklerde Madencilik Yapılması Hakkında Önemli Değişiklikler Getirilmiştir.
a. 3213 Sayılı Kanun ile Maden Kanunu’nda yapılan değişiklik sonrası zeytinliklerde madencilik yapılmasına Bakanlıkça izin verilebilecektir.
b. Gereken durumlarda madencilik faaliyetleri için zeytin ağaçları taşınacak, zeytin ağaçlarının taşınmasının mümkün olmadığı durumlarda yerine iki katı kadar yeni zeytin ağacı dikilecektir.
c. Zeytinlik olarak kayıtlı veya fiilî olarak üzerinde zeytinlik bulunan alanlarda madencilik faaliyeti yürütülen her yıl için, bu sahaların rehabilitasyon çalışmalarını temin etmek üzere ruhsat sahibinden işletme ruhsat bedeli kadar bedel ayrıca tahsil edilecek ve bu bedel kullanılarak bahse konu sahalar, madencilik faaliyetlerinin öncesinde sahada bulunan zeytin ağacı sayısı ile aynı sayıda zeytin ağacı dikilerek rehabilite edilecektir.
2. Ormanlık Alanlarda Madencilik Faaliyeti Kolaylaştırılmıştır.
Devlet ormanlarında madencilik faaliyetleri için:
a. Devlet ormanları içinde maden aranması ve işletilmesi ile madencilik faaliyeti için zorunlu tesis, yol, enerji, su, haberleşme ve altyapı tesislerine 31/8/1956tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre Genel Müdürlüğün (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü) talebi üzerine üç ay içinde yirmi dört ay süreyle bedelsiz izin verilecek ve Genel Müdürlükçe talep edilmesi halinde izin süresi on iki ay uzatılabilecektir. Bu izinler devredilirse bedel ödenmesi gerekecektir.
b. ÇED ve diğer izin belgeleri Genel Müdürlük tarafından alınacaktır. Ruhsat düzenlendikten sonra alan, izne tâbi hâle gelse dahi madencilik faaliyetlerine devam edilebilecektir. Ancak ruhsat sahasında kültür varlığının tespiti hâlinde madencilik faaliyetlerine devam edilebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığının uygun görüşü aranacaktır.
3. Ruhsat Verilmesi İçin Yüksek Yetkili “Kurul” Oluşturulmuştur.
a. Bazı alanlarda (örneğin orman, askeri bölge, turizm alanları gibi) ruhsat verilmesi konusunda nihai kararı verecek bir “Kurul” oluşturulmuştur. Bu kurul, ilgili bakanlardan oluşacak ve kamu yararı doğrultusunda maden çıkarılmasına karar verilebilecektir.
b. Bu kurul; Cumhurbaşkanı tarafından görevlendirilen Cumhurbaşkanı yardımcısının başkanlığında; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, Hazine ve Maliye Bakanı, Sanayi ve Teknoloji Bakanı ile izinler hakkında karar vermeye yetkili bakanlıkların bakanlarından oluşacaktır.
4. Maden Ruhsatlarında Rehabilitasyon Teminatı Güçlendirilmiştir.
“Çevre ile uyum teminatı” yerine artık “rehabilitasyon bedeli” kavramı getirilmiştir. Bu bedel yalnızca rehabilitasyon için kullanılacak, haczedilemeyecek, devredilemeyecektir. Kullanılmayan bedeller iade edilecektir. Rehabilitasyon çalışmaları için alınacak teminat oranı %50’den %70’e çıkarılmıştır.
5. Rehabilitasyon Denetimi ve Ruhsat Sahibinin Rehabilitasyon Sorumluluğu Artırılmıştır.
a. Kanunda rehabilitasyonun tanımı “Rehabilitasyon: Madencilik faaliyetleri nedeniyle bozulan, topoğrafyası değişen alanlara yönelik; emniyetli hâle getirme, düzenleme, duraylılığı sağlama, düzeltme, üst toprağı serme, tohum ekme, fidan dikme, arazi yapısı uygun yerlerde rekreasyon alanları oluşturma, bitkilendirme, ağaçlandırma, kimyasal ve fiziksel iyileştirme kapsamında yapılan çalışmalar.” şeklinde tanımlanmıştır.
b. Madencilik faaliyeti yürütülen alanların rehabilitasyonununsağlanması amacıyla Genel Müdürlükçe belirlenen yükümlülükler yerine getirilinceye kadar Genel Müdürlük tarafından üretim faaliyeti durdurulabilecektir.
c. Kamu kurumları da dahil herkes için rehabilitasyon yükümlülüğü ve zorunluluğu getirilmiştir.
ç. Rehabilitasyon yükümlülüğünü ihlal eden kamu kurum ve kuruluşlarına, eksiklikleri gidermesi için bir ay süre verilecektir. Bu sürede de eksiklik giderilmezse faaliyet durdurulacaktır.
6. Arama ve İşletme Süreçleri Netleştirilmiştir.
a. Arama ruhsatı süreçleri ayrıntılandırılmıştır: Ön arama, genel arama ve detay arama dönemleri belirlenmiştir.
b. Ön, genel ve detay arama dönemlerine ilişkin faaliyet raporları, her dönemin sonunda mutlaka Genel Müdürlüğe sunulacaktır. Eğer bu raporlar zamanında verilmez ya da yönetmelikte belirtilen asgari çalışmalar yapılmazsa, Genel Müdürlük eksikliklerin tamamlanması için bir ay süre tanıyacaktır. Bu süre içinde eksiklikler giderilmezse, yatırılan teminat gelir kaydedilecektir ve arama ruhsatı iptal edilecektir.
7. Stratejik ve Kritik Maden Tanımı Getirilmiştir.
a. Ulusal güvenlik veya ekonomik açıdan önemli olan madenler artık “stratejik” veya “kritik maden” olarak tanımlanacaktır.
b. Bu madenler için acele kamulaştırma yapılabilecektir.
c. Önceki yıldaki üretim miktarının yüzde onunu geçmemek kaydıyla stratejik veya kritik madenlerin belirli bir oran veya miktarda ruhsat sahiplerince stoklanmasına Cumhurbaşkanınca karar verilebilecektir.
8. 3213 Sayılı Maden Kanununda Yapılan Diğer Değişiklikler
a. Bazı maden ruhsatlarının artık sadece başvuru ile değil, ihale ile verilmesi mümkün olacaktır.
b. Ruhsat ve rehabilitasyon bedelleri tahsil edilmezse 6183 sayılı Amme Alacakları Kanunu kapsamında takip ve tahsil edilecektir.
Stj Av.Hasan SEVİNÇ & Av.Yalçın TORUN
Uyarı; Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları Stj.Av.Hasan SEVİNÇ’e ve Av.Yalçın TORUN’a aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.