Hizmete İlişkin Belgeleri Yetkisiz Kişilere Vermek Nedeniyle Meslekten Çıkarma

1.Giriş

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun madde 8/6-d hükmü uyarınca “Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak.” disiplinsizliği meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmaktadır. Meslekten çıkarma cezası ise Kanunun 7. maddesinde “Personelin emniyet, jandarma ve sahil güvenlik teşkilatlarında bir daha çalıştırılmamak üzere meslekten çıkarılmasıdır.” şeklinde tanımlanmıştır.

2. Açıklamalar

Hizmete ilişkin belgelerin gizliliği ve yetkili olmayan kişilerce paylaşılmaması esastır. Nitekim personellerinde bu durumu gözetmesi ve hizmete ilişkin bilgilerin gizliliğinin korunması yönünde gereken özeni göstermesi gerekmektedir. Hizmete ilişkin herhangi bir belgenin yetkisiz kişilerce elde edilmesini sağlamak meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmaktadır. Bu noktada hizmete ilişkin belgelerin yetkisiz kişilere verilmesine engel olmamak, buna engel olacak yetki ve gücü bulunmasına rağmen pasiflik göstermek ve ihmalkar davranarak hizmete ilişkin belgelerin yetkisiz kişilere verilmesine neden olmak da bu disiplinsizlik kapsamındadır.

“Dava dosyasının incelenmesinden, Konya İl Jandarma Komutanlığında sözleşmeli uzman erbaş olarak görev yapan davacı hakkında “Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak.” fiilini işlediği gerekçesiyle adli ve idari soruşturma yapıldığı; Konya İl Jandarma Disiplin Kurulunca davacının 12/03/2018 tarihinde yazılı, 17/04/2018 tarihinde sözlü savunmasının alındığı ve fiilinin sabit görülmesi üzerine 17/04/2018 tarih ve 2018/4 sayılı kararla ilgiliye “meslekten çıkarma cezası” verildiği; bu kararın 30/04/2018 tarihinde İl Valisinin önerisi ile Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun görüşüne ve Kurulun 19/12/2018 tarih ve 2018/66 sayılı kararıyla uygun görülmesi üzerine de Bakan onayına sunulduğu; Konya İl Jandarma Disiplin Kurulunca davacıya verilen meslekten çıkarma cezasının 26/02/2019 tarihli işlemle İçişleri Bakam tarafından onaylanarak kesinleştiği anlaşılmıştır… yetkili İl Jandarma Disiplin Kurulu tarafından 7068 sayılı Kanunun 31’inci maddesine uygun olarak yazılı ve sözlü savunması alındıktan sonra “meslekten çıkarma cezası” ile cezalandırılan davacıya, “Devlet memurluğundan çıkarma cezası” vermeye yetkili makam olan Yüksek Disiplin Kurulu tarafından son savunma hakkı kullandırılmadan disiplin cezası verildiği gerekçesine dayalı Konya Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.” (Danıştay 2. D., E. 2021/18878 K. 2022/5000 T. 11.10.2022)

3.Meslekten Çıkarma Cezası Vermeye Yetkili Mercii

Disiplin amirleri tarafından meslekten çıkarma cezası verilemez. Meslekten çıkarma disiplin cezası ancak disiplin kurulları tarafından verilebilen bir cezadır. Nitekim meslekten çıkarma disiplin cezasını vermeye yetkili disiplin kurulları ilgilinin rütbesine göre değişiklik göstermektedir. Emniyet personelleri bakımından personelin rütbesine göre hangi disiplin kurulu tarafından meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılabileceği Kanunun 17. maddesinde düzenlenmiş iken Jandarma personelleri açısından bu husus Kanunun 20. maddesinden düzenleme altına alınmıştır.

4. Zamanaşımı ve Yetkili Mahkeme

7068 sayılı Kanun madde 29’da disiplin cezalarına ilişkin zamanaşımı süreleri öngörülmüştür. Meslekten çıkarma cezası bakımından; fiilin işlendiğinin disiplin amiri tarafından öğrenildiği tarihten itibaren altı ay içinde ve herhalde disiplin cezasını gerektiren fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğramaktadır.

Personele verilen meslekten çıkarma disiplin cezası niteliği itibariyle idari işlem mahiyetinde olduğundan, disiplin cezasının iptali için başvurulacak görevli ve yetkili mahkeme disiplin cezasını alan personelin görevli bulunduğu yerdeki İdare Mahkemeleridir.

5.Hukuki Çare

7068 sayılı Kanun madde 8/6-d uyarınca “Hizmetle ilgili her türlü dosya, kayıt, resmi evrak veya belgeyi ya da örneklerini yetkisiz kişilere vermek, verilmesini emretmek, verilmesine göz yummak.” disiplinsizliği nedeniyle meslekten çıkarma disiplin cezası alan personelin bu disiplin cezasına itiraz etmesi mümkün olmayıp idari yargı yoluna başvurması gerekmektedir. Çünkü Kanunun 30/5. maddesinde disiplin kurullarının verdiği disiplin cezalarına karşı ancak idari yargı yoluna başvurulabileceği düzenlenmiştir.

Bu kapsamda; meslekten çıkarma cezası alan personelin, ceza kararı kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içerisinde kendisinin görevli bulunduğu yerin İdare Mahkemelerinde iptal davası açması gerekir. İptal davası ile birlikte yürütmenin durdurulması talebinde bulunulması hak kayıplarının önlenmesi açısından çok önemlidir.

Meslekten çıkarma disiplin cezasının iptali halinde ise ilgili personelin yoksun kaldığı parasal haklarının ve özlük haklarının iadesini talep etme hakkı mevcuttur. İdareye karşı tam yargı davası açılarak manevi tazminat, özlük haklarının iadesi ve yoksun kalınan parasal hakların ödenmesi istenebilir. Tam yargı davası sonrasında ilgili merciilere idari başvuru yapılarak, mahkeme ilamının yerine getirilmesi ve mahkemece iptal edilen disiplin cezası neticesinde geçmişe dönük olarak meydana gelen zararların telafisi talep edilebilecektir.

Stj. Av. Nurullah ÖZÜN & Av. Yalçın TORUN

Uyarı

Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları Stj.Av. Nurullah ÖZÜN’e Av.Yalçın TORUN’a  aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.