Türk Silahlı Kuvvetlerinden Çıkarma Feri Cezası Kaldırıldı mı?

Özet

Ask. Ceza Kanununun Ek-8 maddesi ve Ek-10. Maddeleri birlikte değerlendirildiğinde Ask. Ceza Kanunu 30. maddesinde belirlenen  “TSK’dan çıkarma” feri cezasına ilişkin hükmün mülga olduğu anlaşılmaktadır. Şöyle ki; Ek-8. maddenin 23.06.2016 yılına kadar yürürlükte olduğu, bu tarihten sonra Ek-8’inci maddede yapılan değişikliğin TSK’dan çıkarma feri cezasını düzenlemediği ve 2008 tarihli Ek-10. maddede de belirtildiği üzere Ek-8’inci maddenin gerekli değişiklikler yapılıncaya kadar yürürlükte kalacağı ve değişikliğin 2016 yılında 6722 sayılı kanunla yapıldığı dikkate alındığında bu sonuca ulaşılacaktır. Aynı yaklaşımla aslında tüm feri cezalara ilişkin düzenlemelerin de mülga olduğu anlaşılmaktadır.

1.Genel

Askeri Ceza Kanununun 31. maddesinde düzenlenen “Türk Silahlı Kuvvetlerinden Çıkarma” cezası Askeri C eza Kanununun 29. maddesinde sayılan feri cezalar içerisinde yer almaktadır.  TSK Disiplin Kanununun  11. maddesinde yazılı olan TSK’dan ayırma disiplin cezasından farklı bir cezadır.  Konuya ilişkin Askeri Ceza Kanunu 29. ve 31. maddeleri aşağıda belirtilmiştir.

Feri Askeri Cezalar

Madde 29 

Askeri şahıslar hakkında hükmolunacak feri askeri cezalar şunlardır:

1. A) Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma.
2. B) Rütbenin geri alınması.
3. C) Askeri öğrencilik hukukunu kaybettirme. 

Türk Silahlı Kuvvetlerinden Çıkarma Cezası

Madde 30 – 

Aşağıda yazılı hallerde subay, astsubay, uzman jandarmalar ve özel kanunlarında bu cezanın uygulanacağı belirtilen asker kişiler hakkında, askeri mahkemeler veya adliye mahkemelerince asıl ceza ile birlikte, Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma cezası da verilir. Bu husus mahkeme hükmünde belirtilmemiş olsa dahi, Silahlı Kuvvetlerden çıkarmayı gerektirir.

1. A) Taksirli suçlardan verilen cezalar hariç olmak üzere ölüm, hapis, bir seneden fazla hapis cezası ile hükümlülük halinde,
2. B) Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle hükümlülük halinde.

Taksirli suçlardan verilen cezalar hariç olmak üzere, askeri mahkemelerce üç aydan fazla hapis cezası ile birlikte Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma cezası da verilebilir.

Türk Silahlı Kuvvetlerinden Çıkarılma Cezasının Niteliği ve Sonuçları

Madde 31 

Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma cezasının niteliği, hükümlünün Silahlı Kuvvetlerle ilişiğinin kesilmesidir. Bu ceza, ayrıca bir hükme gerek kalmaksızın;

1. A) Askeri rütbe ve memuriyetlerin kaybedilmesi,
2. B) Subay, astsubay, uzman jandarma ve Devlet memuru olarak tekrar Türk Silahlı Kuvvetlerine kabul edilmeme, sonuçlarını doğurur.

2.Cezanın Mahiyeti ve Hukuki Sonuçları 

Türk Silahlı Kuvvetlerinden Çıkarma Cezası sözleşmeliler de dahil  subay astsubay  uzman jandarma ve uzman erbaşlara verilecek nitelikte bir cezadır. Feri cezalar zorunlu ve takdiri mahiyette  cezalar olarak ikiye ayrılmaktadır.  Feri cezalar kanun hükmüyle hakimin takdirine bırakıldığı durumlarda cezanın takdiri olduğundan,  mahkumiyet sonucu olarak uygulanmasının zorunlu olduğu durumlarda ise feri cezanın zorunlu olduğundan bahsedilir.  Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasıyla birlikte feri cezaya hükmedildiği durumlarda  sanığın denetim süresi içerisinde başka bir suç işlenmemesi halinde  düşme kararı verileceğinden  uygulanmayacak bir ceza niteliğinde olacaktır.

 Suçun türüne bakılmaksızın bir seneden fazla hapis  cezası ile birlikte zorunlu olarak verilecek bir feri cezadır. Ceza adli para cezasına veya tedbire çevrilmişse  TCK 50. Maddesi  gereği feri ceza verilemeyecektir.  As. C. K. 30. Maddesinin B maddesinde sayılan yüz kızartıcı ve devlet şahsiyetine karşı işlenen suçlar ile As C. K. Ek-1 Maddesinde yazılı  ticaret yapmak veya yaptırmak ile ticari ve sınai müesseselerde vazife kabul etmek  suçlarında da zaruri olarak çıkarma feri cezası uygulanacaktır.  Üç aydan bir  seneye kadar olan hapis cezalarında mahkeme takdir ederse çıkarma cezası verebilecektir. Burada takdir yetkisinin gerekçeleri ve neden böyle bir karar verildiği, daha önceki suçları, cezaları, suçun askeri İnkıyadı bozan suçlardan olması vb.  açıklanmalıdır.

3.Türk Silahlı Kuvvetlerinden TSK’dan Çıkarma Cezasının Yürürlükte Olup Olmadığı Hususu

As.  Ceza Kanununun  5329 Sayılı Yasa İle 2005 Tarihinde değiştirilen   Ek-8. Maddesi  aşağıdadır.

Ek Madde 8 – 

26/09/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun genel hükümleri bu Kanunda yer verilen suçlar hakkında da uygulanır. Ancak, bu Kanunun fer’i askeri cezalara ve cezaların ertelenmesine ilişkin hükümleri ile zamanaşımına ilişkin 49 uncu maddesinin (A) bendi hükümleri saklıdır.

Sırf askeri suçlar ile bu Kanunun Üçüncü Babının Dördüncü Faslında yazılı suçlar hakkında, (…) ön ödeme hükümleri uygulanmaz.

Kamu görevinin üstlenilmesinden yoksun bırakılma veya bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına dair güvenlik tedbirleri, Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları hakkında, öngörülen süre kadar açığa çıkarılma şeklinde uygulanır. Yedek subaylar ile erbaş ve erler hakkında bu tedbirin uygulanması, askerlik hizmetlerinin tamamlanmasından sonra yerine getirilir.

Yedek subaylar hariç olmak üzere subay, astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş ve erler ve Milli Savunma Bakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri kadro ve kuruluşunda çalışan sivil personel hakkında, askeri ve adliye mahkemelerince verilen kısa süreli hapis cezaları Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentlerinde yazılı olanlar dışındaki seçenek yaptırımlara çevrilemez.

Ek-8’nci madde 2016 yılında 6722 Sayılı Kanunun 11. maddesi ile  değiştirilmiş ve aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Ek Madde 8 – (Değişik madde: 23.06.2016 – 6722 S.K/Madde 11) TARİHÇE

Askeri mahkemeler ve adli yargı mahkemeleri tarafından verilen kısa süreli hapis cezaları; 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu hükümlerine göre askerlik hizmetini yerine getiren yükümlüler ile yükümlü erbaş ve erler hakkında Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen seçenek yaptırımlara, diğer askeri şahıslar hakkında ise aynı fıkranın (a), (b) ve (d) bentlerinde belirtilen seçenek yaptırımlara çevrilebilir. Ancak aşağıdaki hallerde kısa süreli hapis cezaları seçenek yaptırımlara çevrilemez:

1. A) Sırf askeri suçlardan dolayı yapılan yargılama sonunda hükmolunan netice cezanın dört ay veya daha fazla süreli hapis cezası olması.
2. B) Fiilin, disiplini ağır şekilde ihlal etmesi veya birliğin güvenliğini tehlikeye düşürmesi ya da birliğin muharebe hazırlığını veya etkinliğini zafiyete uğratması ya da büyük bir zarar meydana getirmesi.
3. C) Fiilin savaş veya seferberlikte işlenmesi.

1076 sayılı Kanun hükümlerine göre askerlik hizmetini yerine getiren yükümlüler ile yükümlü erbaş ve erler hakkında verilen kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımların yerine getirilmesi askerlik hizmetlerinin sonuna bırakılır.

(Ek 3. fıkra: 24.11.2016 – 6763 S.K/Madde 2) Sırf askeri suçlar ile hapis cezasının üst sınırı üç ayı geçen askeri suçlar hakkında, ön ödeme hükümleri uygulanmaz.

Askeri  Ceza  Kanununun Ek-10. Maddesi ise aşağıdadır.

Ek Madde 10 – (Ek madde: 26.02.2008 – 5739 S.K/Madde 1)

Bu Kanunda ve diğer ilgili kanunlarda gerekli değişiklikler yapılıncaya kadar, 26/09/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun Birinci Kitabında yer alan düzenlemeler bakımından bu Kanunun ek 8 ve 9 uncu maddeleri ile 16/06/1964 tarihli ve 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkında Kanunun 63 üncü maddesinin ikinci fıkrası hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.

4. Netice

Ask. Ceza Kanununun Ek-8 maddesi ve Ek-10. Maddeleri  birlikte değerlendirildiğinde  Ask. Ceza Kanunu 30. maddesinde belirlenen  “TSK’dan çıkarma” feri cezasına ilişkin  hükmün  mülga olduğu anlaşılmaktadır. Şöyle ki;  Ek-8. maddenin 23.06.2016 yılına kadar yürürlükte olduğu, bu tarihten sonra Ek-8’inci maddede yapılan değişikliğin TSK’dan çıkarma feri cezasını düzenlemediği ve 2008 tarihli Ek-10. maddede de belirtildiği üzere Ek-8’inci maddenin gerekli değişiklikler yapılıncaya kadar  yürürlükte kalacağı ve değişikliğin 2016 yılında 6722 sayılı kanunla yapıldığı  dikkate alındığında bu sonuca ulaşılacaktır. Aynı yaklaşımla aslında tüm feri cezalara ilişkin düzenlemelerin de mülga olduğu anlaşılmaktadır.

                                                                                                                                              Av. Yalçın TORUN

UYARI

Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları Av.Yalçın TORUN’a aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.