Usulüne Uygun Bir Soruşturma Emrine Dayanmadan Disiplin Soruşturması Yapılamaz ve Disiplin Cezası Verilemez
Disiplin soruşturması, soruşturmacı olarak atanan kişinin bu konuda resmi olarak görevlendirilmesi, soruşturma onayı düzenlenmesi ile başlar. Soruşturma emrini disiplin amirleri ve atamaya yetkili amirler verebilirler. Usulüne uygun bir soruşturma emrine dayanmadan soruşturma yapılması ve neticede ceza verilmesi, cezanın iptalini gerektiren bir usuli sakatlıktır. Tarafımızca açılan davada Mahkemece verilen iptal kararı aşağıdadır.
T.C.
AĞRI
İDARE MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/402
KARAR NO : 2026/306
DAVACI : [AD SOYAD]
VEKİLİ : AV. YALÇIN TORUN
DAVALI : IĞDIR VALİLİĞİ
VEKİLİ : AV. [VEKİL AD SOYAD]
–
DAVANIN ÖZETİ : Iğdır İl Jandarma Komutanlığı emrinde J.Asb.Üçvş. olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde 7068 sayılı Kanunun 8/5-c-2 maddesi uyarınca “Muhafazası veya sevkiyle yükümlü bulunduğu şüpheli, sanık, tutuklu veya hükümlünün uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak.” disiplinsizliğini işlediğinden bahisle “20 ay uzun süreli durdurma” cezası ile tecziyesine ilişkin Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun XX/XX/XXXX tarih ve XXXX/XXX. XXXX/XXX. sayılı kararının; hukuka aykırı olduğu, idari işlemin dayanağı olan hükümde yer alan suçun unsurlarının gerçekleşmediği, devriye komutanı olarak alabileceği bütün tedbirleri aldığı ileri sürülerek iptali istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Hükümlü ve tutukluların hastaneye sevkinde devriye komutanı olarak görevlendirilen davacının, tutuklu ve hükümlülerin kaçmaması için JGY 456-3 Ceza İnfaz Kurumlarının Dış Koruması ile Sevk ve Nakil Hizmetleri Yönergesi kapsamında üzerine düşen hiçbir tedbiri almadığı, görevinin başından ayrılarak hastanede çalışan [yakını]nın yanına giderek görevini açıkça savsakladığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması neticesinde eyleminin sübuta erdiği ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ağrı İdare Mahkemesi’nce, dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava, Iğdır İl Jandarma Komutanlığı emrinde J.Asb.. olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde 7068 sayılı Kanunun 8/5-c-2 maddesi uyarınca “Muhafazası veya sevkiyle yükümlü bulunduğu şüpheli, sanık, tutuklu veya hükümlünün uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak.” disiplinsizliğini işlediğinden bahisle “20 ay uzun süreli durdurma” cezası ile tecziyesine ilişkin Iğdır Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun XX/XX/XXXX tarih ve XXXX/XXX. XXXX/XXX. sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun’un “Disiplin cezası verilecek fiiller” başlıklı 8. maddesinin 5. fıkrasının (c) bendinde; “Muhafazası veya sevkiyle yükümlü bulunduğu şüpheli, sanık, tutuklu veya hükümlünün uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak” fiilinin 20 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektirdiği hükme bağlanmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı hakkında, Valiliği İl Jandarma Komutanlığının XX/XX/XXXX tarih ve E-XXXXXXXX-XXX.XX-XXXXXXXX sayılı görevlendirme yazısı uyarınca soruşturmanın başladığı, ilgili görevlendirme yazısında ” S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda uyuşturucu ve uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan tutuklu bulunan [TANIK AD SOYAD]’ın, XX Mayıs XXXX günü [Bir Devlet Hastanesi]’nde firara teşebbüs edildiği… Söz konusu olaya ilişkin disiplin soruşturmasının XX Haziran XXXX tarihine kadar tamamlanması…” hususunun yer aldığı, yürütülen soruşturma sonucunda XX/XX/XXXX tarihli soruşturma raporunun düzenlendiği görülmüştür.
Raporda; devriye komutanı davacı J.Asb.Üçvş. [AD SOYAD] emir komutasındaki [J.Asb. ve J.Uzm.Çvş.] personelin, XX.XX.XXXX tarihinde saat 09.00-12.00 saatleri arasında Cezaevi Birliği Hizmet Kağıdı ile görevlendirilerek Iğdır S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu bulunan [TANIK AD SOYAD]’ın Iğdır [Bir Devlet Hastanesi]’ne sevkini sağladığı; görevlendirilen devriye personeline Devriye Genel Talimatları ile Iğdır [Bir Devlet Hastanesi] Sevk ve Nakil Devriyesi Özel Talimatlarının imza ile tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Tebliğ edilen Özel Talimatlarda “Tutuklu ve hükümlüleri muayene odasına almadan önce odanın kontrolü yapılacak, odanın pencere ve kapısına nöbetçi yerleştirilecektir. Odanın güvenliği alındıktan sonra tutuklu veya hükümlüler muayene için odaya alınacaktır.” şeklinde yazılı talimatlar bulunmasına karşın, gerekli oda kontrolü sağlanmadan tutuklu şahsın muayene odasına alındığı ve ultrason odasının hastanenin giriş katında bulunması sebebiyle dışarıdan pencere önünde gerekli güvenlik ve emniyet tedbirinin alınmadığı saptanmıştır. Bu gerekçeyle davacının 7068 sayılı Kanun’un 8/5-c-2 maddesi kapsamında “Yirmi ay Uzun Süre Durdurma” cezası ile cezalandırılması teklif edilmiş; Iğdır Valiliği tarafından davacıdan XX/XX/XXXX tarihinde yazılı savunması istenilmiş, davacı XX/XX/XXXX tarihinde yazılı savunmasını sunmuştur. Nihai olarak …….. Valiliği İl Jandarma Disiplin Kurulunun XX/XX/XXXX tarih ve XXXX/XXX. XXXX/XXX. sayılı işlemi ile davacının 7068 sayılı Kanunun 8/5-c-2 maddesi uyarınca “20 ay uzun süreli durdurma” cezası ile tecziye edilmesi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.
Disiplin soruşturması, soruşturmacı olarak atanan kişinin bu konuda resmi olarak görevlendirilmesi, soruşturma onayı düzenlenmesi ile başlar. Soruşturma emrini disiplin amirleri ve atamaya yetkili amirler verebilirler. Usulüne uygun bir soruşturma emrine dayanmadan soruşturma yapılması ve neticede ceza verilmesi, cezanın iptalini gerektiren bir usuli sakatlıktır.
Belirtildiği üzere, soruşturma emri vermeye disiplin amirleri ve atamaya yetkili amirler yetkili olduğuna göre bu yetkinin anılan kişilerce devredilmesi sonucunu doğuracak tasarruflarda bulunulması veya fiilen bu durumu doğuracak işlemler yapılması hukuka aykırı olacaktır. Bu bağlamda, usulüne uygun bir soruşturma emrinden bahsedilebilmesi için, soruşturma emrinin disiplin amirleri veya atamaya yetkili amirler tarafından verilmesini; ayrıca soruşturulacak fiilin ve soruşturulacak görevlinin (memurun) de soruşturma emrinde açıkça belirtilmesini zorunlu kılmaktadır. O halde, soruşturulacak eylem veya soruşturulacak kişi açıkça belirtilmeksizin verilen bir soruşturma emri, soruşturulacak kişileri belirleme ve soruşturmayı başlatma yetkisini fiilen soruşturmacının takdirine bırakan bir tasarruf sayılacağından, bu şekilde verilen bir soruşturma emri, soruşturmacının soruşturma kapsamına aldığı kişiler hakkında yürüttüğü soruşturmayı ve bu soruşturmaya dayanılarak verilen cezayı sakatlayacaktır.
Uyuşmazlık konusu olayda, dava konusu işlemin dayanağı olan idari soruşturma raporuna esas olan ………….. Valiliği İl Jandarma Komutanlığının XX/XX/XXXX tarih ve E-XXXXXXXX-XXX.XX-XXXXXXXX sayılı onay işleminde; eylemi gerçekleştiren kişi veya kişilerin isimlerine yer verilmeden birtakım hususlara yönelik inceleme ve soruşturma yapmak üzere görevlendirme hususuna yer verildiği, anılan onay işleminde davacıya yöneltilen açık bir isnat olmadığı, bir başka ifadeyle davacı hakkında araştırılması/soruşturulması gereken, cezai karşılık atfedilen fiil/fiillerin açıkça belirlenmediği ve davacının adına yer verilmediği, isnat edilen eylemi ve memurun ismini açıkça belirtir şekilde ayrıca ek bir soruşturma emri alınmaksızın idari soruşturma raporunun tanzim edildiği görülmüştür.
Bu durumda, ortada usulüne uygun olarak verilen bir soruşturma izninden bahsedilemeyeceğinden, davacının ismini ve davacıya isnat edilen eylemi açıkça belirtmeyen inceleme kapsamındaki bir izne bağlı olarak yapılan soruşturma neticesinde düzenlenen raporda getirilen teklife istinaden tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle,
1- Dava konusu işlemin iptaline,
2- Aşağıda dökümü yapılan XXXX,XX TL yargılama giderinin ve kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen XX.XXX,XX TL avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
3- Artan posta ücretinin talep edilmesi halinde derhal, talep edilmemesi halinde kararın kesinleşmesinden sonra re’sen davacıya iadesine,
4- İşbu kararın taraflara tebliğine,
5- Kararın tebliğini izleyen günden itibaren (30) gün içerisinde Erzurum Bölge İdare Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere, XX/XX/XXXX tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Başkan Üye Üye
[AD SOYAD] [AD SOYAD] [AD SOYAD]
XXXXXX XXXXXX XXXXXX