Hakkında Soruşturma Yürütülmesi Nedeniyle Kişilerin Özel Güvenlik Görevlisi Olmasını Engelleyen Kuralın, Çalışma Hakkını Ölçüsüz Şekilde Sınırladığı Gerekçesiyle Anayasa Mahkemesince İptaline Karar Verilmiştir.

Başvuru kararında özetle; suçsuzluk karinesi gereğince kişinin, suçlu olduğuna ilişkin kesin hüküm tesis edilinceye kadar masum sayılacağı, itiraz konusu kuralla belirli suçların işlendiği iddiasıyla haklarında soruşturma yürütülenlerin özel güvenlik görevlisi olamayacağının düzenlendiği, buna göre suç işlendiği şüphesiyle veya herhangi bir suç unsuru taşımayan durumlarda açılan soruşturmanın kişinin özel güvenlik görevlisi olmasına engel olacağı, bu durumun haklarında soruşturma yürütülen kişilerin suçlu sayılmalarına ve ölçüsüz bir yaptırıma maruz kalmalarına neden olduğu belirtilerek, 10/6/2004 tarihli ve 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un 10. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (3) numaralı alt bendinde yer alan “…bir soruşturma veya…” ibaresinin Anayasaya aykırılığı ileri sürülerek iptali talep edilmiştir.

Başvuruya konu dava, davacı hakkında yürütülen bir suç soruşturması nedeniyle özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izni verilmesi isteminin reddine yönelik işlemin iptali talebidir.

İtiraz konusu kuralda yer alan “…bir…” ibaresi, hem soruşturma hem de kovuşturmalar bakımından geçerli ortak kural niteliğinde olduğundan, kuralın esasına ilişkin inceleme “…soruşturma veya…” ibaresi ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Başvuru tarihinden sonra yürürlüğe giren 21/11/2024 tarihli ve 7533 sayılı Kanun’un 28. maddesiyle, itiraz konusu kuralda yer alan “…soruşturma veya…” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

Özel güvenlik görevlilerine söz konusu Kanun’un 7. ve 8. maddelerinde tanınan görev ve yetkiler göz önüne alındığında, bu kişilerle ilgili olarak 10. maddenin birinci fıkrasının (d) bendinin (3) numaralı alt bendinde yer alan suçlardan soruşturma başlatılması sebebiyle çalışma izni verilmemesinin; kamu güvenliğinin, üçüncü kişilerin haklarının ve özel güvenlik görevlilerine duyulan güvenin korunması amacına yönelik olduğu, bu yönüyle kuralın meşru bir amaç taşıdığı sonucuna varılmıştır.

Ancak, çalışma hakkının sınırlanabilmesi için belirtilen meşru amacın varlığı yeterli olmayıp, temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması rejimini belirleyen Anayasa’nın 13. maddesindeki ölçülülük ilkesine de uyulması gerektiği ifade edilmiştir.

Kamu yararının sağlanması amacına daha hafif bir sınırlamayla ulaşılması mümkünken; anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından dolayı hakkında soruşturma bulunan kişilere özel güvenlik görevlisi olma izni verilmemesini öngören kuralın, çalışma hakkına ölçüsüz bir sınırlama getirdiği gerekçesiyle, kural Anayasa’nın 13., 48. ve 49. maddelerine aykırı bulunarak iptal edilmiştir. (AYM 2024/182 Esas, 2025/87 Karar Sayılı Karar)

Stj.Av.Şirin ÇAKIR

Av.Yalçın TORUN

Uyarı; Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları Stj.Av.Şirin ÇAKIR,  ve Av.Yalçın TORUN’a aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.