KİMLER ŞEHİT KABUL EDİLİR VE   ŞEHİTLİĞE DEFNEDİLİR ?

1.Şehit Kabul Edilenler ve Şehitliğe Defnedilmesi Gerekenler Kimlerdir?

Kanunlarımızda kimlerin şehit kabul edileceğine ilişkin açık net bir düzenleme mevcut değildir. Uzun süre Milli Savunma Bakanlığı “Şehitlik Yönergesinde” mevcut bulunan kimlerin şehitliğe defnedileceğine ilişkin düzenleme  dikkate alınarak işlem tesis edilmiş, 2016 yılında  “Şehitlik Yönetmeliği” yürürlüğe girmiş ve uygulanmaya başlanmıştır.  “Şehitlik Yönetmeliği” ile kimlerin şehitliğe defnedileceği ve dolaylı olarak kimlerin şehit kabul edilebileceği ile  bu konuda karar verme yetkisinin  hangi makamlarda olduğu  hususları  detaylı olarak düzenlenmiştir.

Milli Savunma Bakanlığı,  Genelkurmay Başkanlığı, Kara , Deniz Hava  Kuvvetleri Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığında görev yapan subay, astsubay , sözleşmeli subay ve astsubay, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve er ile  askerlik yükümlülüğünü yapan  yedek subay erbaş ve erler  ile  Emniyet Teşkilatı emniyet  hizmetleri sınıfında görev yapan personel ve  Milli İstihbarat Teşkilatında görevli personelin  yönetmelikte belirtilen durumlarda hayatlarını kaybetmeleri durumunda  şehitliğe defnedilmelerine karar verilmektedir. Bunların dışında  merkezi yönetim kapsamında kamu idarelerinde görev yapan personelin geçici ve gönüllü köy korucularının,   yönetmelikte belirtilen şartlar içerisinde  hayatlarını kaybetmeleri  durumunda şehitliğe defnedilmelerine ve şehitliklerine karar verilmektedir. Ayrıca  yukarıda sayılanlar  kapsamında olmamakla birlikte,  Nakdi Tazminat Kanunu kapsamında, OHAL Kanunu ve Terörle Mücadele Kanunu kapsamında   hayatlarını kaybeden personel ile Makine ve Kimya  Endüstrisi Kurumu müesseselerinde görevliyken  Terörle Mücadele Kanunu kapsamında hayatlarını kaybeden personelinde şehitliğe defnedilmesine  karar verilmektedir.  Fakat kasıt, disiplinsizlik ve suç teşkil eden eylemler sonucu hayatını kaybedenler, bünyesel rahatsızlık nedeniyle hayatını kaybedenler, intihar neticesinde hayatını kaybedenler, uyuşturucu bağımlılık yapıcı veya keyif verici madde kullanımı neticesinde gerçekleşen olaylar neticesinde hayatını kaybedenler ile kendini askerliğe elverişsiz duruma sokmaya çalışırken hayatını kaybedenler ile kanuni izinler hava değişimi veya gidiş ve dönüşte hayatını kaybedenleri de şehitliğe  defnedilmeyecektir.

Şehitliğe defnedilmek için  özetle hayatını kaybetme olayının, terörle mücadele, kaçakçılığın önlenmesi  emniyet ve asayişin sağlanması, sınırların korunması, dalgıçlık, uçuş, paraşüt, denizaltı görevleri,  patlayıcı ve şüpheli cisimlerle mücadele, OHAL kanunu kapsamında görevlendirmeler vb. vazifenin tesiriyle meydana gelmesi  gerekmektedir.

2. Şehitliğe Kimlerin Defnedileceğine  Karar Vermeye Yetkili Makamlar

Milli Savunma Bakanlığı ve Genelkurmay başkanlığında görev yapan personelin hayatını kaybetmesi  durumunda bunların şehitliğe defnedilip defnedilmeyeceğine karar verme yetkisi Milli Savunma Bakanlığı veya Genelkurmay Başkanlığı ile bunların yetki vereceği makamlardadır. Kara Deniz ve Hava Kuvvetlerinde görev yapan subay, astsubay , sözleşmeli subay ve astsubay, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve er ile  askerlik yükümlülüğünü yapan  yedek subay erbaş ve erler hakkında  şehitliğe defnedilmesi konusunda karar verecek makam ilgili kuvvet komutanlıkları veya yetki verdiği makamlardır.  Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğünde görev yapan personelin şehitliğe defnedilmesine ilişkin kararı verecek makam ise olayın meydana geldiği yerdeki İl Valiliğidir.  Milli İstihbarat Teşkilatı mensuplarıyla ilgili kararı Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı vermektedir.  Yukarıda sayılan personel dışında  hayatını kaybeden  personelin şehitliğe defnedilmesi kararını olayın meydana geldiği İl Valiliği vermektedir.  Hayatını kaybeden bir personelin şehitliğe defnedilmesi hakkında karar verilmesi durumunda ilgili personelin yakınlarına sağlanacak haklar hakkı verecek kurumun mevzuatına bakarak tespit edilecektir. Şehitliğe defin kararı verilen personelin yakınlarına sadece şehitliğe defnedilmiş olmak bütün hakların verilmesi sonucunu durmayacaktır.

                                                                                                                    Av. Yalçın TORUN

UYARI

Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları Av.Yalçın TORUN’a  aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.