ANAYASA MAHKEMESİ TERÖR ÖRGÜTÜYLE BAĞLANTISI OLMADIĞI HALDE 675 SAYILI KHK KAPSAMINDA İLİŞİĞİ KESİLEN ASTSUBAY (ASTASAK) VE SUBAY (SUTASAK)KURSİYERLERİ HAKKINDA YAPTIĞIMIZ BİREYSEL BAŞVURULARI KABUL ETTİ VE İHLAL KARAR VERDİ

Anayasa Mahkemesi 2018/26741 Başvuru numaralı ve 19.12.2023 tarihli kararı ile terör örgütleri ile bağlantısı olmayan Astsubay(ASTASAK) VE Subay (SUTASAK) Kursiyeri olan müvekkillerimiz hakkında yaptığımız bireysel başvuruyu kabul etti. Uzman Erbaşlıktan Astsubaylığa/Astsubaylıktan Subaylığa geçme sınavını kazanıp, ASTASAK/SUTASAK kursunu başarı ile bitiren, herhangi bir terör örgütü ile bağlantısı olmayan müvekkillerimize 675 Sayılı KHK dayanak gösterilerek astsubaylığa/subaylığa naspı yapılmamış ve eski görevlerine dönmüşlerdi. Müvekkillerimiz hakkında açtığımız davalarda mahkemeler “incelenmeksizin red” kararı vermişlerdi.

Anayasa Mahkemesi; İdare mahkemelerinin değerlendirme yapılmak üzere dosyaları Olağanüstü Hâl İşlemleri İnceleme Komisyonuna (OHAL Komisyonu) göndermek yerine davaların incelenmeksizin reddedilmesine karar vermesinin “mahkemeye erişim hakkı”nı ihlal ettiğine ve yeniden yargılama yapılmak üzere dosyaların ilgili idare mahkemelerine gönderilmelerine karar verdi. Kararda yine daha önce müvekkilimiz A.O. hakkında verilen 2019/7991 başvuru no’lu ve 23/02/2023 tarihli karara atıf yapıldı. Anayasa Mahkemesi kararının önem arz eden bölümü şu şekildedir;

 “Başvurucular özetle nasbedilmemelerine ilişkin isleme karsı açtıkları davada esasa dair yargılama yapılmadığını belirterek adil yargılanma haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüşlerdir. Somut olaylarda başvurucuların eğitimini aldıkları statüye geçemedikleri anlaşılmıştır. Başvurucuların statüye geçiş işlemlerinin OHAL KHK’sı ile iptal edildiği ve sonrasında da bu statülere geçemedikleri, nasıplarının yapılmaması üzerine açtıkları davaların keyfîliğe karşı başvuruculara anayasal güvenceler sağlayacak nitelikte bir yorumla OHAL Komisyonuna gönderilmek yerine incelenmeden reddedildiği anlaşıldığından başvurularda Ayhan Orhanlı kararında açıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Anayasa Mahkemesinin Ayhan Orhanlı kararındaki OHAL kapsamındaki KHK’larla gerçek kişilerin hukuki statülerine ilişkin olarak doğrudan düzenlenen işlemlerin OHAL Komisyonunun yetkisinde olduğuna ilişkin değerlendirmesi (bkz. § 12) dikkate alındığında, Mahkemelerin nihai kararıyla dosyaları yargısal denetime imkân sağlayacak OHAL Komisyonuna göndermediği görüldüğünden söz konusu başvurulara ilişkin olarak farklı bir değerlendirme yapmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla başvurucuların Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir. (Engin KAPLAN ve diğerleri, B. No: 2018/26741, 19/12/2023, § …) 

Av.Meryem KILIÇ

Av.Yalçın TORUN