ANAYASA MAKEMESİ MAKUL SÜREDE SONUÇLANDIRILMAYAN SAVCILIK SORUŞTURMASININ ÖZEL HAYATA SAYGI HAKKINI İHLAL ETTİĞİNE KARAR VERDİ

Bireylerin, “Adil Yargılanma Hakkı” kapsamında kalarak yargılandıklarından bahsedebilmek için soruşturma ve kovuşturma aşamalarının makul bir sürede sonuçlandırılması gerekmektedir. Aksi takdirde hem adil yargılanma hakkı ihlal edilecek hem de devam eden soruşturma/kovuşturma dosyalarının bireylerin diğer temel hak ve özgürlüklerine getirdiği sınırlamalar nispetinde diğer temel hak ve özgürlükleri ihlal edilmiş olacaktır. 09.01.2025 Tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan B. No: 2021/1318 sayılı ve 4/7/2024 tarihli Anayasa Mahkemesi kararı ile de bu hususa dikkat çekilmiştir. Anayasa Mahkemesi anılan kararında; uzun süren savcılık soruşturması sebebiyle mesleki hayatında birtakım sınırlamalar yaşayan avukatın özel hayata saygı hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. Kararın önem arz eden bölümü ise şu şekildedir;

“Başvuru konusu olayda serbest avukat olarak çalışan başvurucu hakkında 2012 yılında terör örgütüne üye olma suçundan ceza soruşturması başlatılmıştır. Soruşturmanın çok sayıda şüphelisi olan kapsamlı bir soruşturma olduğu kabul edilse bile nihayetinde başvurucu yönünden tefrik edilebilir nitelikte olduğu ancak başvurucunun bu yöndeki taleplerinin 2021 yılına kadar karşılanmadığı görülmüştür. Ayrıca başvurucu, hakkında yürütülen güvenlik soruşturmalarının bu ceza soruşturması gerekçe gösterilerek olumsuz sonuçlandırıldığını, meslek hayatının, mesleki ilişkilerinin/itibarının ve kişisel yaşantısının olumsuz etkilendiğini vurgulayarak soruşturmanın ivedilikle sonlandırılmasını birçok kez Başsavcılıktan talep etmesine rağmen Başsavcılık hareketsiz kalmıştır. Başvurucunun ceza soruşturmasının özellikle özel hayatını ve mesleki hayatını nasıl ve neden etkilediğini (yeşil pasaport almak için başvuramaması, takip ettiği dosyalara bildirim yapılması, arabulucuk siciline kaydedilmemesi gibi) ortaya koymasına rağmen ceza soruşturmasında uzun süre bir ilerleme kaydedilmediği gözlemlenmiştir.

Son olarak sınavı kazanmasına rağmen başvurucu, 6325 sayılı Kanun’da yer alan terör örgütüyle iltisaklı veya irtibatlıolmamaşartını, hakkında devam eden ceza soruşturması nedeniyle sağlayamadığı gerekçesiyle arabuluculuk siciline kaydedilmemiş bu işlemle mesleki hayatına dair sınırlama daha da somutlaşmıştır. Üstelik kısıtlama kararı nedeniyle başvurucunun hakkındaki soruşturmanın içeriğini uzun süre öğrenemediği, bu yöndeki taleplerinin de karşılanmadığı vurgulanmalıdır. Soruşturma süreci gözetildiğinde başvurucunun şikâyetini somut dayanaklarla açıklayarak adli makamlar önünde de dile getirdiği ancak Başsavcılık tarafından somut olayın koşullarına uygun çözümler üretilmediği, makul sürede sonuçlandırılmayan soruşturmanın başvurucunun özel hayatına etkilerin giderek ağırlaştığı görülmüştür. Bu açıklamalar kapsamında soruşturmanın ivedilikle ve özenli şekilde yürütüldüğü, başvurucunun usuli güvencelerden yeteri kadar yararlandırıldığı, dolayısıyla devletin pozitif yükümlülüklerinin yerine getirildiği söylenemez.”(Detay için bakınız; https://kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr/BB/2021/1318 )

Açıklanan gerekçelerle başvurucunun Anayasa’nın 20. maddesinde güvence altına alınan özel hayata saygı hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.”

Av.Meryem KILIÇ

Av. Yalçın TORUN

UYARI

Web sitemizde yayımlanan yukarıdaki yazılı metnin, eser sahipliği hakları  Av.Yalçın TORUN ve Av. Meryem KILIÇ’a aittir. Bu yazılı metin hak sahipliğinin tespiti amacıyla zaman içerikli elektronik imza ile muhafaza edilmektedir. Sitemizdeki yazılı metinler avukat meslektaşlarımız tarafından dilekçelerinde serbestçe kullanılabilir, fakat metinlerin tamamının, bir kısmının veya özetinin atıf yapılmaksızın başka web sitelerinde yayınlanmasına iznimiz yoktur.