TSK VE JANDARMA PERSONELİNE YÜKSEK LİSANS ÖĞRENİM KIDEMİ VERİLİRKEN RÜTBE AYRIMI YAPILAMAZ

 T.C.
ANKARA
5. İDARE MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/609
KARAR NO : 2025/125

DAVACI : ………….

VEKİLİ : AV. YALÇIN TORUN

DAVALI : ……………..

DAVANIN ÖZETİ : …….. emrinde ………. Üsteğmen olarak görev yapan davacı tarafından, …….. yılında tamamlandığı yüksek lisans eğitimine ilişkin ……… Yılı Mesleki Gelişim Planı kapsamında yaptığı yüksek lisans öğrenim kıdemi verilmesi istemli başvurusunun olumsuz değerlendirilmesi işlemine karşı öğrenim kıdemi verilmesinde rütbe ayrımına gidilmeksizin nitelik esasına göre sıralaması yapılması gerektiğinden bahisle yaptığı itirazının, davacının nitelik puanının yetersiz kalması nedeniyle yüksek lisans öğrenimine ait bilim dalı kontenjanına giremediğinden bahisle reddine ilişkin ……. tarihli ve ………….. sayılı işlemin; hukuka aykırı olduğu, rütbenin dikkate alınacağı tek durumun personellerin hem nitelik puanı hem de sicil notu ortalaması eşit olması durumunun olduğu, kontenjanlardan birinin Teğmen-Yüzbaşı, birinin de Binbaşı-Albay rütbe aralığında personele verilmesinin mevzuata ve kamu yararı amacına uygun olmadığı ileri sürülerek iptali istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ : Usule ilişkin olarak, davanın süresinde açılmadığının tespiti halinde süre aşımı yönünden reddi gerektiği, esasa ilişkin olarak ise; kontenjan arttırımına yönelik düzenlemenin tamamen personel yararına ve hukuka uygun olarak temellendirilmiş olduğu, davacı personelin hem düzenleme öncesi hem de düzenleme sonrası nitelik puanının yetersizliği nedeniyle kontenjana giremediği, dava konusu işlemin usul ve yasaya uygun olarak tesis edildiği öne sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.

Karar veren Ankara 5. İdare Mahkemesi’nce, davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek işin esası hakkında gereği görüşüldü:

Dava,………… emrinde ……………Üsteğmen olarak görev yapan davacı tarafından, ………. yılında tamamlandığı yüksek lisans eğitimine ilişkin ……… Yılı Mesleki Gelişim Planı kapsamında yaptığı yüksek lisans öğrenim kıdemi verilmesi istemli başvurusunun olumsuz değerlendirilmesi işlemine karşı öğrenim kıdemi verilmesinde rütbe ayrımına gidilmeksizin nitelik esasına göre sıralaması yapılması gerektiğinden bahisle yaptığı itirazının, davacının nitelik puanının yetersiz kalması nedeniyle yüksek lisans öğrenimine ait bilim dalı kontenjanına giremediğinden bahisle reddine ilişkin ………..tarihli ve ………… sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununun “Personel, kaynakları ve uygulanacak mevzuat” başlılı 13.maddesinin 1.fıkrasında; “Jandarma Hizmetleri Sınıfı personelinin her türlü özlük işlerinde, bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uygulanır. (Değişik cümle:18/10/2018-7148/11 md.) Ancak, nasıp ve terfi, aylık ve diğer mali ve sosyal haklar bakımından statü ve rütbelerine göre 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 13/6/2001 tarihli ve 4678 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun, 28/5/1988 tarihli ve 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 18/3/1986 tarihli ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu ile 10/3/2011 tarihli ve 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanununa tabi personel hakkındaki hükümler uygulanır. Jandarma Hizmetleri Sınıfı hariç olmak üzere Jandarma Genel Komutanlığının diğer hizmet sınıflarındaki kadrolarında bulunan Devlet memurları, Türk Silahlı Kuvvetleri kadrolarındaki emsallerinin yararlandığı mali ve sosyal haklardan aynı şekilde yararlanırlar.” hükmüne yer verilmiştir.

926 sayılı  Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun “Nasıp düzeltilmesi” başlıklı 36. maddesinde; ” (…) d) (Değişik birinci paragraf:16/7/2020-7250/3 md.) Milli Savunma Üniversitesi Kara, Deniz ve Hava Harp Enstitülerinde karargâh subaylığı eğitimini tamamlayanlara bir yıl, bunlardan komuta ve kurmay eğitimini tamamlayanlara ayrıca bir yıl, bunlardan Milli Savunma Üniversitesi Müşterek Harp Enstitüsünde verilen müşterek komuta ve kurmay eğitimini tamamlayanlara ilave bir yıl;

(Mülga ikinci paragraf:16/7/2020-7250/3 md.)

Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personel temin ve yetiştirme planlarında belirtilecek ihtiyaç duyulan bilim dallarında yüksek lisans öğrenimi yapanlardan; yüksek lisans eğitimi bitiriş notu, lisans eğitimi bitiriş notu, sicil notu ortalaması, mükâfatlar ve cezalar ile ilgili yönetmeliklerde belirtilen diğer şartlar esas alınarak yapılacak sıralamada Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı namına ve kendi namına olmak üzere ayrı ayrı olarak bilim dalı karşılığında tahsisi yapılan kontenjanlara giren subaylara bir yıl, bunlardan doktora yapanlara bir yıl, doğrudan doktora yapanlara iki yıl, doçent olanlara ayrıca bir yıl olmak üzere toplam üç yıl;

Tıpta uzmanlık belgesi alanlara, diş tabipliğinde, veterinerlikte, eczacılıkta uzman belgesi alanlara veya doktora yapanlara iki yıl, bunlardan doçent olanlara ayrıca bir yıl olmak üzere toplam üç yıl;

kıdem verilir.

(Değişik ikinci fıkra: 24/4/2008-5758/3 md.) Türk Silahlı Kuvvetlerine muvazzaf subay olarak katılmadan önce branşları ile ilgili yukarıda belirtilen öğrenimlerini kendi nam ve hesaplarına yapmış veya subay nasbedildikten sonra bitirmiş olanlar, lisansüstü öğrenimi tamamladığı için sınıfları değiştirilen subaylar ile lisansüstü öğrenimi tamamladıktan sonra astsubaylıktan subaylığa nasbedilenler hakkında da yukarıdaki fıkra hükümleri uygulanır.

Bu şekilde kıdem alanların nasıpları düzeltilir.

Bu madde hükümlerine göre verilen kıdemlerin toplamı hiçbir şekilde üç yılı aşamaz.

Yukarıda yazılı nitelikleri haiz olanlara lisansüstü öğrenim kıdemi verilebilmesi için;

1. Müracaat tarihinde sicil notu ortalamasının, sicil tam notunun % 90’ı ve daha üstünde olması,

2. Lisansüstü öğrenimini kendi nam ve hesabına yapanlar için askerî disiplin, tutum ve davranışları, görevindeki başarısı, meslekî bilgi ve yetenekleri, genel kültürü, ahlakî ve şahsî nitelikleri bakımından kıdem almaya layık bulunduğuna dair “Lisansüstü Öğrenim Kıdemi Nitelik Belgesi”nin müspet olarak düzenlenmiş olması,

3. Özel kanunlara tâbi olanların, yukarıdaki şartlara ilave olarak bu sıfatlarını kazanmada, kendi kanun ve yönetmeliklerinde belirtilen usûl ve esasları yerine getirmiş olması, (…) ” hükmüne yer verilmiştir.

11.03.2021 tarih ve 31420 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Jandarma Genel Komutanlığı Personelinin Lisansüstü Eğitim-öğretim Yönetmeliğinin “Öğrenim kıdemi verilme esasları” başlıklı 14.maddesinde; “(1) Jandarma Genel Komutanlığı nam ve hesabına lisansüstü eğitime seçilen personelden, 2803 sayılı Kanunun 13 üncü, 926 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi ve bu Yönetmelik esasları kapsamında öğrenim kıdemi alma şartlarını taşıyanlara, eğitimlerini tamamlamalarını takiben öğrenim kıdemi verilir. Öğrenimini tamamlayan personel, kıdem verilmesini isteyen dilekçesi ve eğitimini tamamladığını gösterir belgeler ile birlikte Jandarma Genel Komutanlığına müracaat eder.

(2) Jandarma Genel Komutanlığı Personel Temin ve Yetiştirme Planında belirlenen, kendi nam ve hesabına eğitime ihtiyaç duyulan lisansüstü eğitim alanlarında eğitimi tamamlayan personelden, 2803 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi, 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Kanunun 36 ncı ve 83 üncü maddeleri ile bu Yönetmelik esasları kapsamında öğrenim kıdemi alma şartlarını taşıyan muvazzaf subay ve astsubaylara kontenjan dahilinde öğrenim kıdemi verilir. Söz konusu kontenjana girecek personelin belirlenmesinde nitelik puanı esas alınır. Nitelik puanı; lisansüstü mezuniyet not ortalamasının %40’ı, lisans mezuniyet not ortalamasının %10’u, sicil notu ortalamasının %40’ı, ödül ve cezaların %10’u dikkate alınarak belirlenir. Ödül ve ceza puanlarının hesaplanma usul ve esasları Jandarma Genel Komutanlığınca çıkarılacak yönerge ile düzenlenir. Yüksek lisans eğitimini tezli olarak yapmış personelin nitelik puanına on puan ilave edilir. Nitelik puanlarının eşit olması durumunda öncelikle sicil notu ortalaması, eşitliğin bozulmaması durumunda sırasıyla akademik başarı, fiili hizmet süresi ve rütbe dikkate alınır. Lisansla birleştirilmiş tezsiz yüksek lisans programından mezun olan personelin nitelik puanı hesaplamasında; yüksek lisans mezuniyet not ortalaması ve lisans mezuniyet not ortalaması yerine, lisansla birleştirilmiş tezsiz yüksek lisans mezuniyet not ortalaması %50 oranında dikkate alınır.

(3) Kendi nam ve hesabına lisansüstü öğrenimlerini tamamlayan personel, kıdem verilmesini isteyen dilekçe ve eğitimini tamamladığını gösterir belgeler ile birlikte Ekim ayı sonuna kadar Jandarma Genel Komutanlığına müracaat eder. Jandarma Genel Komutanlığı tarafından lisansüstü eğitimini tamamlayan personelden öğrenim kıdemi verileceklerin değerlendirilmesi her yıl Aralık ayında tamamlanır.” hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri incelendiğinde, öğrenim kıdemi alma şartlarını taşıyan muvazzaf subay ve astsubaylara kontenjan dahilinde öğrenim kıdemi verildiği, söz konusu kontenjana girecek personelin belirlenmesinde nitelik puanının esas alındığı, nitelik puanının lisansüstü mezuniyet not ortalamasının %40’ı, lisans mezuniyet not ortalamasının %10’u, sicil notu ortalamasının %40’ı, ödül ve cezaların %10’u dikkate alınarak belirlendiği, nitelik puanlarının eşit olması durumunda öncelikle sicil notu ortalaması, eşitliğin bozulmaması durumunda sırasıyla akademik başarı, fiili hizmet süresi ve rütbenin dikkate alınacağının düzenleme altına alındığı görülmektedir.

Dava dosyasının incelenmesinden; ………… emrinde …………….. Üsteğmen olarak görev yapan davacının, …….. yılında “……..” alanında tamamladığı yüksek lisansına ilişkin ……….. yılı Mesleki Gelişim Planı kapsamında yüksek lisans öğrenim kıdemi verilmesi istemiyle davalı idareye başvuruda bulunduğu, başvurusunun olumsuz sonuçlandığının davalı idarenin ………. tarih ve …………. sayılı işlemiyle öğrenilmesi üzerine, bu işleme karşı  öğrenim kıdemi verilmesinde rütbe ayrımına gidilmeksizin nitelik esasına göre sıralaması yapılması gerektiğinden bahisle …….. tarihli dilekçe ile yaptığı itirazının, nitelik puanının yetersiz kalması nedeniyle yüksek lisans öğrenimine ait bilim dalı kontenjanına giremediğinden bahisle ……………… ………… tarih ve …………… sayılı işlemiyle reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta davalı idarece kendi nam ve hesabına yüksek öğrenimini tamamlayan subay ve astsubaylara J.Gn.K.lığı’nın ………..  Personel Temin ve Yetiştirme Planı ile belirlenen kontenjanlar doğrultusunda öğrenim kıdemi verilmesi maksadıyla ……… tarihli yazı ile başvuruların alındığı, planda ……. yılı için subaylara 34 bilim dalında toplam 40 kontenjan ayrıldığı, sonrasında kontenjan sayısının revize edilerek sayının 59 çıkarıldığı, ilk aşamada davacının başvurduğu “…………” bilim dalından subaylara ayrılan kontenjan 1 iken revize edilmesi sonrası kontenjan sayısının 2’ye çıkarıldığı görülmektedir.

Davalı idarece ise, öğrenim kıdemi verilmesine ilişkin işlemlerin; “Bilgi Notu” başlıklı ……… tarihinde …………. tarafından uygun bulunan yazı doğrultusunda; Teğmen-Yüzbaşı ve Binbaşı-Albay yönünde ayrıma gidilerek, “…….” bilim alanında oluşturulan her iki grup için birer kontenjan verilmesi şeklinde uygulandığı, mevzuatta öngörülen subaylar için getirilen nitelik puanı dışında bu şekilde rütbesel bir ayrım getirilmesinin gerekçesinin ise, yüksek lisans görmüş personelin istihdamına ihtiyaç duyulan yerlerin rütbe karşılığının genel itibarıyla Binbaşı-Albay olduğu şeklinde ifade edilerek açıklanmıştır.

Bu durumda, dosya kapsamında sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde, davalı idareye ……… yılı Mesleki Gelişim Planı kapsamında yüksek lisans öğrenim kıdemi verilmesi için “……….” bilim alanından 3 subayın başvurduğu, söz konusu alandan ……. yılı için öğrenim kıdemi verilecek subay sayısının ise 2 olduğu, Üsteğmen rütbesinde olan davacının nitelik puanının …….. olduğu, yine Üsteğmen rütbesinde bir başka personelin nitelik puanının ……… olduğu, binbaşı rütbesinde başvuran bir diğer subayın nitelik puanının ……. olduğu görülmekte olup, buna göre yukarı yer verilen mevzuat hükümleri incelendiğinde ise, söz konusu kontenjana girecek personelin belirlenmesinde nitelik puanının esas alındığı, bunun dışında subayların rütbelerine ilişkin bir ayrıma yer verilmediği, yalnızca nitelik puanlarının eşit olması durumunda öncelikle sicil notu ortalaması, eşitliğin bozulmaması durumunda sırasıyla akademik başarı, fiili hizmet süresi ve rütbenin dikkate alınacağının düzenlenme altına alındığı, dolayısıyla subaylar arasında mevzuat hükümlerine aykırı olarak rütbesel ayrım uygulayan, ……….. tarihinde ………….. tarafından uygun bulunan yazının uyuşmazlığın çözümünde esas alınamayacak olup, buna göre davacı dahil “……….” bilim alanından başvuran subayların nitelik puanları dikkate alındığında; davacının, 2 kontenjanın öngörüldüğü alanda nitelik puanına göre subaylar arasında 2’nci sırada olduğu ve mevzuatta öngörülen yüksek öğrenimine kıdem verilmesine ilişkin şartlarını taşıdığı anlaşıldığından, dolayısıyla …….. yılı Mesleki Gelişim Planı kapsamında tarafına yüksek lisans öğrenim kıdemi verilmemesi işlemine karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan 988,00-TL  yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, yürürlükteki AAÜT uyarınca belirlenen 18.000,00-TL  avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, artan posta ücretinin istek halinde, istemde bulunulmaması durumunda ise karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine, kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde Ankara Bölge İdare Mahkemesi’ne istinaf yolu açık olmak üzere, …………. tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.